fbpx
Bizi Takip Edin

Uzay

Mars’ta Yiyecek Yetiştirmek Mümkün Mü?

Yayınlandı

üzerinde

İnsanları 10 yıl içerisinde Mars’a indirecek misyon için hazırlıklar sürüyor. Bu görevler sonunda kırmızı gezegende kalıcı bir kolonileşme söz konusu olacaksa, ortaya aşılması gereken birçok sorun çıkıyor. Bu sorunların başında elbette insanların Mars’ta ne yiyeceği ve yaşamlarını nasıl devam ettirecekleri geliyor. Mars’a yerleşecek olan koloniler için en büyük sorun istikrarlı besin kaynağı oluşturmak olacaktır. Dünyadan düzenli olarak Mars’a kaynak gönderilmesi ve kaynakların yeniden üretilmesi muazzam maliyetler almaktadır.
Mars’ta yaşayan insanların dünyadan gönderilen kargoları alıp alamayacakları ise ayrı bir sorun teşkil etmektedir. Bu nedenle Mars’ta koloni kuran insanların yüksek düzeyde kendi kendine yetebilecek bir tarım faaliyeti gerçekleştirmesi kaçınılmazdır. Mars’ta gerçekleştirilen son keşif, kızıl gezegende tarım yapılabilir mi? sorularını da beraberinde getiriyor. Mars’taki sıvı suyun gıda büyümesine yardımcı olabilmesi olasılığı oldukça yüksektir. Ancak bu Mars’ta yiyecek yetiştirmek için ihtiyaç duyulan birçok şeyden sadece bir tanesidir. Önceki bir çalışmada Mars’ta besin kaynağı olarak mikropların kullanılmasını önermiştir. Hidroponik seralardakine benzer kontrollü çevresel sistemler ise Mars’taki gıda ihtiyacının çözümü için önerilen diğer bir uygulamadır. Bu ay Genes dergisindeki bir makalede Mars’taki bitki yaşamının potansiyel performansını iyileştirmek için gelişmiş sentetik biyolojinin kullanımına dayalı yeni bir bakış açısı sunulmuştur.
Sentetik biyoloji hızlı büyüyen bir alandır. Canlı organizmalara yeni ve gelişmiş fonksiyonlar kazandırmak için mühendislik, DNA bilimi ve bilgisayar bilimlerinden (diğer pek çok disiplinden) prensipleri birleştirir. Bu yöntemle sadece DNA’yı okumakla kalmaz aynı zamanda biyolojik sistemleri tasarlayabilir, test edebilir ve hatta tüm organizmaları kontrol edebiliriz. Mayalar, genomunun şu anda uluslararası bir konsorsiyum tarafından yeniden tasarlandığı endüstriyel bir çalışma mikrobu örneğidir. Teknoloji şu ana kadar, hassas genetik mühendisliği ve otomasyonunun artık biyo-proforma olarak bilinen otomatik robotik tesislerle birleştirilebileceği kadar ilerlemiştir. Bu biofoundries organizmaları aradığımız niteliklerle bulmak için milyonlarca DNA tasarımını paralel olarak test edebilir. Komşu gezegenler arasında Dünya’ya en çok benzeyen gezegen Mars olmasına rağmen, kızıl gezegen dünyadan birçok bakımdan farklıdır. Mars’taki yer çekimi yeryüzündekinin üçte biridir. Mars, Dünya üzerindeki güneş ışığının yaklaşık yarısını alır, ancak daha yüksek seviyelerde zararlı ultraviyole (UV) ve kozmik ışınlar alır.
Mars’ın yüzey sıcaklığı yaklaşık -60 santigrat derecedir ve esas olarak karbondioksitten oluşan ince bir atmosfere sahiptir. Nemli ve bitki büyümesini destekleyen besin ve mikroorganizmalarla zengin olan Dünya’nın topraklarından farklı olarak Mars, regolit ile kaplıdır. Bu, insanlar için toksik olan perklorat kimyasalları içeren kurak bir malzemedir. Ayrıca – en son altta yüzey gölü bulmasına rağmen – Mars’taki su çoğunlukla buz şeklinde bulunur ve gezegenin düşük atmosferik basıncı, 5 santigrat derece civarında suyu kaynatır.Dünyadaki bitkiler yüz milyonlarca yıldır evrimleşmiş ve karasal koşullara uyarlanmıştır, ancak Mars’ta iyi yetişemezler. Tüm bu durumlar insanların Mars’ gittiklerinde optimal bitki büyüme koşulları oluşturarak verimli çiftçilik için tahsis etmesini gerekli kılmaktadır. Daha rasyonel bir alternatif, Mars için mahsuller geliştirmek amacıyla sentetik biyolojinin kullanılmasıdır.
Kaynak: https://www.sciencealert.com/how-to-grow-food-on-mars-synthetic-biology-gmo-crops-liquid-water

Uzay

NASA, Ay’ın karanlık yüzüne yapacağı sefer için Çin’in yardımına başvurmuş

Yayınlandı

üzerinde

Yazan

NASA uzmanlarının Ay’ın karanlık yüzüne düzenleyecekleri seferi planlamak üzere, Çin’in keşif aracını ve aktarım uydusunu kullanmak için talepte bulunduğu ortaya çıktı. Çinli gökbilimciler Amerikan Havacılık ve Uzay Ajansı’nın (NASA) Ay’ın karanlık yüzüne yapacağı sefer için Çin’in yardımına başvurduğunu açıkladı. “South China Morning Post” gazetesinde yer alan habere göre, Çin’in Ay misyonunun Baş Bilim İnsanı Vu Veyrın, NASA uzmanlarının ayın karanlık yüzüne iniş yapan Çang’ı-4 uzay aracını ve Çüeçiao aktarım uydusunu ABD’nin Ay’ın karanlık yüzüne yapacağı seferde kullanmak için talepte bulunduğunu belirtti.

NASA uzmanlarının söz konusu talebi birkaç yıl önce uluslararası konferansta kendilerine ilettiğini vurgulayan Vu, uzmanların Çüeçiao aktarım uydusunun operasyon süresinin uzatılmasını ve Çang’ı-4 uzay aracı üzerine NASA’ya ait bir işaretçi cihaz yerleştirilmesini istediğini aktardı. Vu, Amerikaların söz konusu donanımları Ay’ın karanlık yüzüne düzenleyecekleri kendi seferlerinin detaylarını planlamak amacıyla kullanmak istediklerini bildirdi.

ABD yasaları Çin ile uzay alanındaki iş birliği yapılmasını yasaklıyor. Olası teknik iş birliği için ABD Kongresi’nin onayı gerekiyor. Çang’ı-4 insansız keşif aracı 3 Ocak’ta Ay’ın karanlık tarafına yumuşak iniş yapmıştı. Çang’ı-4’ün Ay’ın karanlık yüzeyinde yapacağı incelemeler, derin uzay araştırmaları için dönüm noktası olarak görülüyor. Ay, radyo sinyallerinin karanlık tarafa erişimini engellediği için o bölgeyle dünya arasında doğrudan iletişim kurulamıyor. Çin Ulusal Uzay İdaresi, bu engeli ortadan kaldırmak ve Çang’ı-4 ile iletişim kurabilmek için Çüeçiao İletişim Uydusu’nu mayıs ayında dünyadan 455 bin kilometre uzaklıktaki İkinci Lagrangian (L2) noktasında bulunan yörüngeye göndermişti.
Kaynak: https://www.scmp.com/news/china/science/article/2182253/nasa-wanted-use-chinas-spacecraft-plan-new-american-moon-mission

Devamını Oku

Uzay

Ay’da yeşeren filizler karanlık çökünce soldu

Yayınlandı

üzerinde

Yazan

Çin Ulusal Uzay İdaresi’nin Ay’ın karanlık yüzüne gönderdiği Chang’e-4 uzay aracında filizlenen pamuk bitkisinin solduğu duyuruldu. Ay’da ilk kez biyolojik bir maddenin büyümesi insanlığın uzay yolculuğu açısından büyük önem taşıyan bir gelişme olarak görülüyordu. Bitkinin büyümesi Ay’ın yüzeyinin gün ışığı almasına bağlıydı. Ancak Ay’ın ‘karanlık yüzü’ne gece çöküp sıcaklığın -170 dereceye düşmesi bitkinin ölmesine neden oldu. Deneyi planlayan Chongqing Üniversitesi’nden Profesör Xie Gengxin, bu gelişmenin sürpriz olmadığını, Ay’daki gece nedeniyle bitkinin zaten kısa ömürlü olmasının beklendiğini söyledi. Chang’e-4 adlı keşif robotu Ay’a indikten sonra ilk kez gece göreceği için Pazar günü “uyku moduna” geçmişti. Ay’da gece yaklaşık iki hafta sürüyor. Bu süre sonunda uzay aracı yeniden aktif hale gelecek. Güneş ışınlarının dik düştüğü zamanlarda da sıcaklık 120 dereceyi bulduğundan cihazlar yine uyku moduna geçiyor. Atmosfer, sıcaklıktaki aşırı dalgalanmalara karşı tampon işlevi görüyor. Ancak Ay’da atmosfer yok.
Ay’ın oluşumuna dair yeni veriler elde edilebilir
Chang’e-4, yüzeyi ile ilgili ayrıntılı ölçümler yapmak ve mineral bileşimi hakkında bilgi toplamak amacıyla 3 Ocak’ta Ay’ın ‘karanlık yüzü’ndeki Aitken havzasına iniş yapmıştı. Ay’ın kendi etrafında ve Dünya etrafında dönüş süresi aynı olduğu için buradan bakıldığında hep aynı yüzünü görüyoruz. Diğer yüzü gerçekten “karanlık” olduğu için değil, ama hakkında bilgi sahibi olmadığımız için öyle adlandırılıyor. Derin bir krater olan Aitken havzasının, Ay’ın oluşumundan kısa bir süre sonra dev bir çarpma etkisiyle oluştuğu ve bu çarpmayla uydunun merkezindeki bazı maddelerin yüzeye çıktığı tahmin ediliyor. Eğer görev umulduğu gibi sonlanırsa Ay’ın oluşumuna dair yeni veriler elde edilebilir. 
Ay’daki ortamı etkilemeyecek
Çin Ulusal Uzay İdaresi, bitkinin tümüyle kapalı olan kutu içinde çürüyeceğini, Ay’daki ortamı etkilemeyeceğini açıkladı. Astronotlar daha önce Uluslararası Uzay İstasyonu’nda bitki yetiştirmişti. Ancak Ay’da filizlenen ilk bitki pamuk tohumu oldu. Bu deney ayrıca patates, maya ve kaya teresi tohumları da içeriyordu, ancak hiçbirinde filizlenme belirtisi görülmedi. Kapalı kutuda ayrıca meyve sineği yumurtaları da bulunuyordu. Böylece kutuda küçük bir ekosistem oluşturulması planlanmıştı. Bitkiler oksijen üretecek, sinekler maya ile beslenecek ve fotosentez için gerekli karbondioksiti üretecekti. Sinek yumurtalarının sonuç verip vermediği açıklanmadı. Xie, Salı günü Çin’deki Inkstone adlı haber sitesine yaptığı açıklamada “Meyve sinekleri tembel hayvanlardır. Yumurtadan çıkmamış olabilirler” demişti. Kaynak: BBC

Devamını Oku

Uzay

Ay’a gönderilen tohumlar filizlendi

Yayınlandı

üzerinde

Çin’in ay başında Ay’ın karanlık yüzüne inen keşif aracı Çang’ı-4′ ün, Dünya’nın uydusuna götürdüğü tohumlar filizlendi. Komünist Parti’nin yayın organı Halkın Günlüğü gazetesinin Çin Ulusal Uzay İdaresi’ne dayandırdığı habere göre, Çang’ı-4’ün Ay’a götürdüğü pamuk tohumları filiz verdi. Gazete, pamuk filizlerinin görüntüsünü Twitter üzerinden paylaştı ve “İnsanoğlunun Ay’daki ilk biyolojik deneyi tamamlandı” ifadesini kullandı.

Keşif aracında suni bir ortamın yaratıldığı kapalı kutunun içinde bulunan tohumların, Dünya’daki kontrol merkezinden sulama komutu gittikten sonra filizlendiği belirtildi. Çang’ı-4, Ay’a pamuğun yanı sıra patates tohumu, maya ve meyve sineği yumurtaları içeren toprak götürmüştü. Astronotlar yörüngedeki Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (UUİ) bitki yetiştiriyor ancak Ay’da bugüne kadar böyle bir deney yapılmamıştı. Deney, astronotların yer alacağı uzun süreli uzay keşifleri açısından önemli bir adım olarak nitelendiriliyor. Şinhua ajansı da Çang’ı-4’ün bugüne kadar Dünya’ya 170 kadar fotoğraf gönderdiğini duyurdu.

İnsansız keşif aracı Çang’ı-4, 3 Ocak’ta Ay’ın dünyadan görünmeyen karanlık yüzüne inmişti. Çang’ı-4’ün Ay’ın karanlık yüzeyinde yapacağı incelemeler, derin uzay araştırmaları için dönüm noktası olarak görülüyor. Ay, radyo sinyallerinin karanlık tarafa erişimini engellediği için o bölgeyle dünya arasında doğrudan iletişim kurulamıyor. Çin Ulusal Uzay İdaresi, bu engeli ortadan kaldırmak ve Çang’ı-4 ile iletişim kurabilmek için Çüeçiao İletişim Uydusu’nu mayıs ayında dünyadan 455 bin kilometre uzaklıktaki İkinci Lagrangian (L2) noktasında bulunan yörüngeye göndermişti.
Editör / Yazar: Ali Ekber ÖZGEN
Kaynak: https://www.theguardian.com/science/2019/jan/15/china-germinates-first-seed-on-moon-cotton-shoot-change-4

Devamını Oku

Öne Çıkanlar