fbpx
Bizi Takip Edin

Uzay

Müzik yediklerimizin ve içtiklerimizin tadını nasıl etkiliyor?

Yayınlandı

üzerinde

Müziğin yediklerinizden ve içtiklerinizden aldığınız tadı etkilediğini biliyor muydunuz? BBC radyo programcısı ve yemek uzmanı Dan Saladino duyma ve tatma duyularımız arasındaki etkileyici ilişkiyi inceledi ve şaşırtıcı sonuçlara ulaştı:

  • Pixies’in çılgın şarkısı Debaser, adını şeytandan alan Belçika’nın Duvel birasının aromalarını daha belirgin kılıyor.
  • Buzzcocks’un punk şaheseri Ever Fallen in Love’unu dinlemek yemek yeteneklerinizi artırma ihtimali taşıyor.
  • Sam Cooke’un soul şarkıları tavuk rostonuzun tadını güzelleştiriyor.

Notalarla dilimizdeki tat tomurcukları arasındaki etkileyici ilişkiden ilham aldık, müzikle yemekler arasındaki etkileşimin 7 örneğini inceledik.

1. Bir şeyin tatlı mı ekşi mi tattığı değiştirilebilir

Oxford Üniversitesi Deneysel Psikoloji Profesörü Charles Spence tiz seslerin tatlı tatları daha iyi almamızı sağladığı sonucuna varan bir araştırma yaptı. Bunun acayip bir araştırma olmanın ötesinde, gerçek dünyaya uygulanabilir etkileri de var. Sosyal bilince sahip bazı restoran sahipleri halihazırda kekler ve hamur ürünlerindeki şeker oranını, onların tatlarını bozmadan nasıl azaltabileceklerini araştırıyor. Düşük şeker seviyesine rağmen tat tomurcuklarının şekeri daha çok algılamasını sağlayabilecek bir soundtrack kimi mutlu etmez ki?

2. Daha az ses daha sağlıklı yemeyi cesaretlendiriyor

South Florida Üniversitesi’nden Dr. Dipayan Biswas, kafelerde çalan müziklerin sesinin seçtiğimiz yemekleri etkilediğini söylüyor. Biswas’ın araştırmasına göre 55 desibelden düşük sesli müzikler daha dikkatli ve duyarlı olmamızı, sonuç olarak daha sağlıklı yemekler seçmemizi sağlıyor. Sesin 70 desibelin üzerinde olması durumunda tatlı ve yağlı yemekleri seçme ihtimalimiz yüzde 20 artıyor. Biswas yüksek sesli müziğin stresi artıran bir etkisi olduğunu, insanların stresliyken sağlıklı yemeklerdense tatlı, tuzlu ve yağlı yemekleri daha albenili bulduğunu söylüyor.

3. Müzik şarapların tadını etkileyebilir

Sesin tatları nasıl algıladığımızı etkilediğini ortaya koyduk. Peki bu etkinin boyutu ne?: Oxford Üniversitesi Deneysel Psikoloji Profesörü Charles Spence’in araştırması müziğin tükettiğimiz her şeyin tadını etkileyebileceğini gösteriyor. Prof. Spence “Müzik var olmayan bir tadı yaratamaz” diyor ve ekliyor: “Fakat insanların dikkatini tat alma deneyimlerindeki belli bir şeye çekebilir.” Spence doğru müziğin şarapların tadını artırabileceğini buldu.
Gözlemlerinden yola çıkarak şu önerileri derledik:

  • Tatlı şaraplar sabit ritimli, yavaş tempolu ve yüksek perdeden piyano içeren müziklerle dinlenmeli. Örneğin Chopin’in Waltz no. 2 op. 64 eserini Riesling üzümüyle eşleştirebilirsiniz.
  • Star Wars Overtürü’nün açılış notaları Fino serisinin tuzlu vurgularını öne çıkarabilir.
  • Fakat yüksek tanenli Cabarnet Sauvignon kırmızı şarabı seviyorsanız, pomp rockun majesteleri Muse’un Exogenesis: Symphony şarkısı işi görür. Gitarın gürültüyle sahneye çıkmasını bekleyin, işte o zaman ayırt edici uzun gövdeli aromalar harekete geçecek.

4. Müzik daha fazla para harcamanıza yol açabilir

En sevdiğimiz restoranda yemek yerken genelde arkada hangi müziğin çaldığına çok dikkat etmeyiz. Fakat “satış ortamı araştırmaları” büyük bir iş: Araştırmalar arka planda çalan müziğin dışarı çıktığımızda ne kadar para harcadığımızı etkileyebileceğini gösteriyor. University of Leicester’dan akademisyenler elimizi cebimize en fazla sokmamıza yol açan müziğin klasik müzik olduğunu söylüyor. Dr. Adrian North, “Klasik müzik sofistike olmayı, zenginliği ve bolluğu çağrıştırıyor ve insana kendini havalı hissettiriyor. Restorana gittiğinizde ne kadar para harcadığınızı etkileyebilir.” diyor.

5. Yemek yerken ortam sesleri dinlemek

Ünlü şef Heston Blumenthal’ın The Fat Duck restoranında servis ettiği her öğün bir canlı performansı andırıyor. Bu deneysel şef için menü de performansın bir parçası: Kullandığı sivri fontun asitli yiyeceklerin tadını artırdığını öne sürüyor. Blumenthal bunu sesle de destekliyor: Saşimi siparişi yanında kulaklıkla geliyor. Müşteriler çiğ deniz ürünlerini yerken bir yandan da dalgaların veya oyun oynayan çocukların seslerini dinliyorlar.

6. Yemeklerin tadı uçaklarda farklıdır

Her müzik yemeğin tadını iyileştirmez. Nitekim yemeğin tadını daha iyi alabilmek için bazılarından kurtulmak gerekir. Uçak motorunun gürültüsü, tat tomurcuklarımızı olumsuz etkiliyor. Bunun nedeni 89 desibelden yüksek seslerin tat tomurcuklarımızı köreltmesi ve bazı aromaları almamızın önüne geçmesi. Bu yüzden bir daha uçak yemeklerine burun kıvırmadan önce plastik tepsideki yemeğin o kadar da tatsız olmayabileceğini hatırlayın. Kulaklarınıza birer tıkaç takıp gökyüzünde bir lezzet şölenine kanat açın.

7. Yemekleriniz hazırlanırken de sese tepki verir mi?

İspanya’daki Barahonda Bağı’nda şarapçılar, üzümler olgunlaşırken onlara dinletilen müziğin şarap üretim sürecini etkilediğini düşünüyor. Monastrell, petit verdot ve cabarnet sauvignon üzümlerinin karışımıyla hazırladıkları kırmızı şaraplarına olgunlaşırken 60 saat boyunca müzik dinletiyorlar. Şarkı listelerinde Malili Fatoumata Diawara da var, İzlandalı senfonik rockçular Sigur Ros da. Ana rahminde bebeklerin seslerden etkilenmesinden ilham alan Barahonda’dan Sonia Garcia, “Şarabı yumuşatmak ve tanenleri tatlandırmak için şişelere müzik dinletmeye karar verdik” diyor. Bu muhtemelen özgün bir PR çalışmasından fazla değil ama siz yine de bir daha mutfakta kendinize bir kadeh şarap koyup dans etmeye başlamadan önce bunun şarap koleksiyonunuzu nasıl etkileyeceğini düşünün.
Kaynak: (BBC)

Uzay

Uzayın İlk Turisti Belli Oldu

Yayınlandı

üzerinde

Yazan

Elon Musk’ın SpaceX şirketi adına düzenlediği basın toplantısında, Ay’a turist olarak gidecek ilk ismi açıkladı. 2023 yılında gerçekleşecek olan uçuşun yolcusu Japon milyarder Yusaku Maezawa olacak. Maezawa’nın yolculuğu bir hafta sürecek. Uzay araçları, Ay’ın yüzüne 200 kilometre yaklaşacak ardından, Ay’ın etrafında uçtuktan sonra Dünya’ya geri dönecek.

Elon Musk, uzay turizmi için çalışmalarını geçen sene başlatmış ve bu sene ilk turisti Ay’a göndermeyi planlamıştı. Ancak, roketlerde yaşanan bazı problemler ve teknik eksiklikten dolayı, yolculuk 2023 yılına ertelendi. Musk, uçuşta Falcon Heavy roketi yerine halen daha geliştirilmekte olan Big Falcon Rocket’in kullanılacağını açıkladı.

Yusaku Maezawa, 2023’te kendisiyle beraber 8 farklı sanatçıyı da Ay’a götürmek istiyor. Maezawa bu isimlerin ressam, müzisyen, mimar, heykeltıraş, yönetmen veya moda tasarımcısı olabileceğini söylüyor. Japon milyarder, 2023 uçuşu için tüm koltukları satın almış. Sanata olan aşkı ile bilinen ve ”#dearMoon” adlı bir proje başlatan Maezawa, 2.9 milyar dolarlık servete sahip. Maezawa, bu serveti sahip olduğu Zozotown adlı giyim şirketinden elde ediyor. 42 yaşındaki milyarder ”Ay’a giden ilk turist olmak benim için çok özel. Bu yolculuğu düşündükçe heyecanlanıyorum. Dünya’ya katkıda bulunmak ve barış ortamını da sağlamak istiyorum.” dedi.

Bir itici roket ve bir de uzay aracı olacak şekilde iki kısımdan oluşan BFR, 106 metre uzunluğa ve 9 metrelik genişliğe sahip. Gücünü roket motoru Raptor’dan alan dev koloni taşıyıcısı, Musk’ın ifadelerine göre nihai haliyle 100 kişilik taşıma kapasitesine sahip olacak. Uzay aracının bu şekilde tek seferde insanları Mars’a ve Ay’a taşıması bekleniyor.
Kaynak: https://www.scientias.nl/spacex-schiet-japanse-miljardair-naar-de-maan/
Editör / Yazar: Kuzey KILIÇ

Devamını Oku

Uzay

Türk bilim insanları, bir nötron yıldızında olağan dışı kızıl ötesi emisyon yayılımı olduğunu belirledi

Yayınlandı

üzerinde

Yazan

ABD’nin Pennsylvania Üniversitesi, Arizona Üniversitesi ile Türkiye’nin Sabancı Üniversitesinden bilim insanları, bir nötron yıldızında olağan dışı kızıl ötesi emisyon yayılımı olduğunu belirledi. Amerikan Havacılık ve Uzay Ajansının (NASA) internet sitesinde yer alan habere göre, ABD’nin Pennsylvania Üniversitesi, Arizona Üniversitesi ile Türkiye’nin Sabancı Üniversitesinden bilim insanları, “RX J0806.4-4123” adlı nötron yıldızının kızıl ötesi ışınlarının 28 milyar kilometre mesafeye kadar yayıldığını gözledi.

Hubble Uzay Teleskobu’nun kızıl ötesi enstrümanları kullanılarak yapılan gözlem, bugüne dek bir nötron yıldızında tespit edilen en geniş ölçekli yayılım olarak kayda geçti. Gök bilimciler, söz konusu etkinin iki sebepten kaynaklanabileceğini belirtti. Yıldızın çevresinde oluşan toz diskinin kızıl ötesi ışınları büyüteç etkisiyle çevreye doğru yaymış olabileceği ifade edildi. Öte yandan yıldızdan yayılan enerji yüklü rüzgarın komşu nötron yıldızları ile ara bölgedeki gazlarla etkileşerek kızıl ötesi yayılmayı uzatmış olabileceği de bildirildi.

Türk araştırmacıların katkısı ve Türkiye’nin desteği
Araştırma ekibinde Sabancı Üniversitesinden gök bilimciler Ünal Ertan ve Şirin Çalışkan yer aldı. TÜBİTAK tarafından da desteklenen araştırmanın sonuçları, “Astrophysical Journal” dergisinde yayımlandı. Nötron yıldızları normal yıldızların çekirdek bölgesinin göçmesiyle oluşuyor. Sürekli değişen titrek bir ışık yaydığından bu tür yıldızlara “pulsar” (atarca) adı veriliyor.
Kaynak: https://www.nasa.gov/feature/goddard/2018/hubble-uncovers-never-before-seen-features-around-a-neutron-star

Devamını Oku

Uzay

ElonMusk, Ayın Etrafında İlk Özel Yolcuyu Uçurmak İçin Bir Misyon Başlatıyor

Yayınlandı

üzerinde

Spacex, Ay’ın etrafında uçacak özel bir yolcuyu taşıyan büyük bir Falcon uzay gemisi oluşturuyor. Firma geçtiğimiz hafta sonu dünyanın ilk özel yolcusunu ayın etrafında gezdirecek olan bir misyon başlatmayı planladığını duyurdu. ElonMusk bu hafta içerisinde Ay yolcusunun kim olacağıyla ilgili daha fazla ayrıntı paylaşacağını söyledi. Bununla beraber Musk’un verdiği ipucu yolcunun bir Japon olabileceğine işaret ediyor. Büyük Falcon roketi son iki yıldır Spacex’in Mars misyonu için hazırlanıyor.

Ancak Spacex tarafından geçtiğimiz hafta paylaşılan tasarım Musk’ın Mars misyonu için gösterdiğinden daha farklı. ElonMusk tarafından kurulan roket firması, ayın çevresinde ilk özel yolcuyu taşımayı planlıyor. Şirketin konuyla alakalı duyurusu geçtiğimiz Perşembe gecesi Twitter üzerinden geldi. Yolculuğu yapacak olan uzay gemisinin bir renderı da paylaşımda yer alıyordu. Firma yaptığı açıklamada BFR fırlatma araçlarının dünyanın etrafında dolaşacak olan ilk özel yolcuyla ilgili anlaşma sağlandığını belirtti. Spacex, uzaya yolculuk yapmayı hayal eden sıradan insanların bu erişimini sağlamak için önemli bir adım attığını ifade etti.

Firma bu hafta içerisinde yolcunun kimliğini açıklayacağını ve neden bu kişinin seyahat ettiğini de duyuracağını ifade etti. Bununla birlikte Spacex, sadece uçmak değil Ay’a iniş yapmak için de bir misyon başlattıklarını ifade etti. SpaceX CEO’su ElonMusk, Adelaide – Avustralya’da 29 Eylül 2017’de Uluslararası Uzay Kongresi’nde bir konuşma gerçekleştirdi. Musk, Mars’ta kalıcı, kendi kendini idame ettiren bir insan popülasyonununyaratılmasını desteklemek için çözülmesi gereken uzun vadeli teknik zorlukları detaylandırdı. SpaceX, daha önce Şubat 2017’de bir ay süren bir uçuş gerçekleştirdiğini açıklamıştı.

Bu planla, NASA’nın Apollo 13 astronotları tarafından alınana benzer bir yolla ayın etrafında iki özel vatandaşın (henüz isimsiz olan) uçurulması planlanıyordu. Aynı zamanda şirket, dünyadaki en güçlü operasyonel fırlatma sistemi olan FalconHeavy roketini ve astronotların 2019’un başlarında Ay’a iniş yapması için Crew Dragon kapsülünü kullanmayı da planlıyor. Ancak Spacex, Musk’ın da belirttiği gibi 2 yolcu değil, 1 yolcuyu Ay’ın etrafında uçuracak. Uçuş aracı hala prototip aşamasında ve henüz testleri tamamlanmamış olmasından dolayı firmanın hesaplamalarında sapma olabileceği düşünülüyor.
Kaynak: https://www.businessinsider.com.au/spacex-moon-mission-big-falcon-rocket-spaceship-2018-9

Devamını Oku

Öne Çıkanlar