Üç Soru Üç Cevap: Optik

Gökyüzü neden mavi?

Beyinsizler platformunun özgün içeriği ‘Üç Soru Üç Cevap’ serimizin yeni bölümüne hoşgeldiniz. Bugün sizlerle beraber günlük hayatımızın her yerinde rastladığımız Optik ile aşağıdaki soruları cevaplandıracağız:

Gökyüzü neden mavi?

Bulutlar neden beyaz?

Gündoğumu ve günbatımı sırasında güneş ve gökyüzü neden kırmızı ve tonlarına dönüşüyor?

Bu soruları cevaplamak için öncelikle güneş ışığının nasıl çalıştığını anlamamız lazım.Güneş ışığını yada görünür ışığı, dalga ve elektromanyetik spektrumun bir parçası olarak düşünün. Spektrum ayrıldığında, tüm renkleri bir gökkuşağı olarak görürsünüz.

Görünür ışık Dünya atmosferinden geçerken, havadaki küçük parçacıklar, aşağıdaki diyagramın sol tarafında gördüğünüz gibi daha kısa dalga boylarını daha verimli bir şekilde dağıtabilir.

İlgili makale: Elektromanyetik Spektrum Nedir?

dalga boyu
dalga boyu

Kırmızı ışık en yüksek dalga boyuna ve mavi en düşük dalga boyuna sahiptir.

Şimdi ilk sorumuza başlayabiliriz.

Gökyüzü neden mavi?

Gökyüzü neden mavi?

Güneş ışığı gökyüzündeki atmosferik parçacıklara ulaştığında, mavi ışık diğer renklerden daha kolay dağılır. Kırmızı, sarı, yeşil ve turuncu gibi daha uzun dalga boyu ışık formlarından daha etkili bir şekilde dağıldığından, gökyüzü mavi görünür.

Bulutlar neden beyaz?

Bulutlar görünür ışığın dalga boylarından çok daha büyük olan su damlacıklarından oluşur. Bir bulut içindeki su damlacıkları gibi dalga boyundan daha büyük parçacıklar, tüm dalga boylarını kabaca aynı oranda dağıtır. Bir bulutta milyonlarca su damlası olduğunu düşünürsek, dağınık ışık etkileşir ve beyaz bir renk oluşturmak için birleşir. Bulutların mavi gökyüzünün arka planında beyaz görünmesinin nedeni budur.

Peki ya gri bulutlar? Onlar neden beyaz değil?

Bulutlar ince olduğunda, ışığın büyük bir bölümünün geçmesine izin verir ve beyaz görünür. Ancak bulutlar belli bir kalınlığa, yüksekliğe veya uzunluğa ulaştığında yukarıdaki tüm ışık buluttan geçmez. Böylece bulutların dipleri daha koyu görünür, ancak yine de tüm renkleri dağıtmaya devam eder. Gri olarak görmemizin sebebi bu.

Gündoğumu ve günbatımı sırasında güneş ve gökyüzü neden kırmızı ve tonlarına dönüşüyor?

Gündoğumu ve günbatımı sırasında güneş ve gökyüzü neden kırmızı ve tonlarına dönüşüyor?

Sahilde, dağın tepesinde veya açık bir alanda durduğunuzu, güzel bir gün batımını izlediğinizi düşünün. Güneş battıkça, ufka yaklaştıkça daha kırmızı görünüyor ve gökyüzü rengarenk bir hâl alıyor.

Peki bu olaylar nasıl gerçekleşiyor?

Gün içinde sarı olarak gördüğümüz güneş ve mavi olarak gördüğümüz gökyüzü nasıl oluyor da bir anda renk değiştiriyor?

Bu olaylar Rayleigh saçılımı ile açıklanır. Rayleigh saçılımı, ışığın veya diğer elektromanyetik radyasyonun, ışığın dalga boyundan daha küçük tanecikler tarafından saçılımını ifade eder.

Güneş ışığı yedi renkten oluşur. Bunlardan kırmızı maksimum dalga boyuna sahiptir. Gün doğumu ve gün batımı sırasında ufka daha yakın olduğundan güneş ışığının bir gözlemcinin gözüne ulaşmak için daha uzun bir mesafe ve daha yoğun ortamdan geçmesi gerekir.

Bu nedenle, kırmızı dışındaki ışık çoğunlukla dağılmaktadır. En az dağılmış olan kırmızı ışığın çoğu gözlerimize girer. Böylece güneş kırmızı ve gökyüzü de kırmızı, turuncu ve sarı tonlarına bürünür.

Güneş’in bize sarı görünmesinin nedeni ise, Dünya atmosferinin kırmızı, turuncu ve sarı gibi dalga boyu yüksek renkleri kolayca dağıtamamasındandır.

Güneş’i kırmızı ve sarı, Gökyüzünü gün doğarken ve batarken kırmızı, sarı, turuncu; normal zamanda mavi, Bulutları gri ve beyaz olarak görmemizin sebebi atmosferimizdir. Eğer atmosfere sahip olmasaydık, mesela Ay’da olduğunuzu düşünün bu olayların hiçbiri -ışığı kıracak herhangi bir şey olmadığından- gerçekleşemezdi. Ve Güneş’i asıl rengi olan beyaz olarak görürdük.

Berk Keskin

Açlık Krizi: Küresel Gıda Krizine COVID-19 Etkisi

Şimdiye kadar görmediğiniz 17 Sıradışı, tuhaf ve acayip dinozor türü