in , , ,

Tüm Zamanların En Büyük 20 İcadı

Teknoloji, insan deneyiminin temel bir parçasıdır. Türümüz ilk günlerinden bu yana fiziksel dünyayı değiştirmeye yardımcı olacak araçlar yaratıyor. En önemli teknolojik buluşları belli bir sıralamaya tabi tutmak kesinlikle tartışmaya açıktır. Ancak böyle bir listede bulunması gereken belli başlı büyük icatlar var (kronolojik sırayla):

1. Ateş

Ateşin icat edilmekten ziyade keşfedildiği söylenebilir. Kuşkusuzdur ki, ilkel insanlar ateşin neden olduğu bazı olayları gözlemlediler, ancak onu nasıl kontrol edeceklerini, nasıl üreteceklerini öğrenene kadar bu araçtan tam anlamıyla yararlanamadılar. En eski ateş kullanımı iki milyon yıl öncesine kadar uzanırken, bu teknolojinin yaygın olarak kullanımı yaklaşık 125.000 yıl öncesine dayanıyordu. Ateş bize sıcaklık, koruma sağladı ve önemli icatların gelişmesine, pişirme gibi becerilerin ortaya çıkmasına öncülük etti. Pişirme yeteneği, gelişen beyinlerimiz için gerekli besin maddelerini almamıza ve diğer primatlara karşı tartışılmaz bir avantaj sağlamamıza yardımcı oldu.

2. Tekerlek

Tekerlek, Mezopotamyalılar tarafından çanak çömlek yapımında kullanılmak üzere yaklaşık M.Ö. 3500’de icat edildi. Bundan yaklaşık 300 yıl sonra, tekerlek bir at arabasına eklendi ve gerisi malum. Ulaşım ve ticaretimizi kolaylaştıran tekerlek, günlük hayatımızda her yerde bulunuyor.

Yaklaşık M.Ö. 2000 yıllarında İki tekerlekli bir antik Mısır arabasını çeken öküzler (Fotoğraf Hulton Arşivi/Getty Images)

3. Çivi

Çok basit fakat son derece kullanışlı olan bu metal bağlayıcıların bilinen en eski kullanımı, M.Ö. 3400 yıllarında Eski Mısır’a kadar uzanmaktadır. Eğer çivi yerine vida kullanma taraftarıysanız, onlar Antik Yunanlılardan (M.Ö. 1. veya 2. yy) beri var olmuşlardı. Haberiz ola…

4. Optik Lens

Gözlüklerden mikroskoplara ve teleskoplara kadar, optik lensler görme olanaklarını büyük ölçüde genişletti. Optik lensler ilk olarak antik Mısırlılar ve Mezopotamyalılar tarafından geliştirilmiş olsalar da uzun bir geçmişleri vardır. Antik Yunanlıların katkıda bulunduğu ışık ve görmenin temel teorileri de bunlara dahildir. Ayrıca optik lens; fotoğraf, film ve televizyonun da yer aldığı medya teknolojilerinin oluşturulmasında önemli bir bileşen olmuştur.

5. Pusula

Günümüz tabiriyle bu eski navigasyon cihazı insanoğlu için araştırmalarda ve keşiflerde büyük bir güç olmuştur. İlk pusulalar M.Ö. 300 ile 200 yılları arasında Çin’de kerestelerden yapılmıştır.

Yaklaşık M.Ö. 1121 yılları, Antik bir Çin manyetik arabası. Bu figür güneyi gösterir, manyetik pusula prensibiyle hareket eder. (Fotoğraf Hulton Arşivi/Getty Images)

6. Kağıt

Çin’de yaklaşık olarak M.Ö. 100 civarında icat edildi. Kağıt, fikirlerimizi yazmamıza ve paylaşmamıza izin vermesi açısından vazgeçilmezdir.

7. Barut

9. yüzyılda Çin’de icat edilen bu kimyasal patlayıcı, askeri teknolojinin gelişmesinde (ve buna bağlı olarak, insanlık tarihinin akışını değiştiren savaşlarda) önemli bir etken olmuştur.

8. Matbaa

1439’da Alman Johannes Gutenberg tarafından icat edilen bu cihaz, birçok yönden modern çağımızın temelini attı. Mürekkebin hareketli basma kalıplardan kağıda mekanik bir şekilde aktarılması sağlamıştır. Bu durum bilgi ve dini inançların yayılmasında devrim yarattı. Kitaplar daha öncelerinde genellikle keşişler tarafından elle yazılarak çoğaltılıyordu.

1511, Matbaa, Paris’te Jodocus Badius Ascensius tarafından basılan, ‘Hegesippus’un kapak sayfafısından (Fotoğraf Hulton Arşivi/Getty Images)

9. Elektrik

Elektriğin kullanımı, Miletli Thales’in fenomen hakkındaki ilk araştırmalarından, binlerce yılda bir dizi parlak fikrin katkıda bulunduğu, Antik Mısır ve Antik Yunan’a kadar uzanan bir süreçtir. 18. yüzyıl Amerikan Rönesans adamı Benjamin Franklin, keşfi olmasa da, genel olarak elektrik konusunda anlayışımızı önemli ölçüde ilerletti. Alet edevatlarımızın büyük bir bölümünü çalıştırdığı ve yaşam biçimimizi şekillendirdiği için elektriğin insanlık haline gelmesinin ne kadar önemli olduğunu tahmin etmek güçtür. Ampulün icadı, 1879’da Thomas Edison’a atfedilen ayrı bir katkı olmasına rağmen kesinlikle elektriği kullanma kabiliyetinin önemli bir sonucudur. Bununla birlikte yaşam tarzımızı, şehirlerimizin görünümünü ve işleyişini de köklü bir şekilde değiştirdi.

10. Buhar Makinesi

1763-1775 yılları arasında İskoçyalı mucit James Watt (1712 Newcomen motoru gibi önceki buhar motoru girişimlerinin fikirlerini temel alan) tarafından icat edildi. Watt, buhar motoru ile trenleri, gemileri, fabrikaları yani Sanayi Devriminin büyük bir bölümünü etkiledi.

Yaklaşık 1830: Bir yük treni lokomotifi (Fotoğraf Hulton Arşivi/Getty Images)

11. İçten Yanmalı Motor

19.yüzyılda icat edilen (1859’da Etienne Lenoir tarafından yaratılmış ve 1876’da Nikolaus Otto tarafından geliştirilmiştir.) kimyasal enerjiyi mekanik enerjiye çeviren bu makine, buhar makinesinin yerini alıp, modern arabalarda ve uçaklarda kullanıldı. Elon Musk’un elektrikli otomobil şirketi Tesla, şu anda bu alanda teknolojide bir kez daha devrim yaratmaya çalışıyor.

12. Telefon

Bu tür bir teknolojik gelişme için çalışan tek kişi o olmasa da, İskoçya doğumlu mucit Alexander Graham Bell, 1876’da elektrikli telefon için ilk patenti aldı. Kesinlikle, bu araç, iletişim kurma yeteneğimizde bir devrim yarattı.

13. Aşılama

Bazen tartışmalara neden olsa da, aşılama uygulamaları, hastalıkların ortadan kaldırılması ve insan ömrünün uzatılması açısından önemlidir. İlk aşı (çiçek hastalığı için) 1796’da Edward Jenner tarafından geliştirilmiştir. Kuduz aşısı, 1885 yılında aşılamayı bugünkü tıbbın önemli bir parçası haline getirmesiyle bilinen Fransız kimyager ve biyolog Louis Pasteur tarafından geliştirildi. Pasteur, aynı zamanda adını taşıyan pastörizasyon gıda güvenliği sürecini de icat etmiştir.

14. Arabalar

Arabalar seyahat yöntemlerimizi ve şehirlerimizin tasarımınlarını tamamen değiştirdi ve montaj hattı konseptini (üretim istasyonuna geçerken genellikle değiştirilebilir parçaların eklendiği bir imalat işlemidir) hayatımıza soktu. Arabalar, 19. yüzyılın sonlarından modern biçimlerine gelene dek birçok kişi tarafından geliştirildi. Ancak 1885’te ilk pratik araba olarak nitelendirilen aracı yaratan Alman Karl Benz’in de hakkını teslim etmemiz gerek.

Karl Benz (açık renk takım elbiseli), 1893 yılında yapılmış, tek silindirli, 3 hp elektrikli ilk otomobillerinden biriyle ailesiyle birlikte bir gezideyken. (Fotoğraf Hulton Arşivi/Getty Images)

15. Uçak

1903 yılında Amerikalı Wright kardeşler tarafından icat edilen uçaklar, dünyadaki lokasyonları birbirine daha da yakınlaştırdı ve çok uzak mesafelere hızla seyahat etmemize olanak sağladı. Bu teknoloji, muazzam kültürel değiş tokuşlarla birlikte zihinleri genişletti ancak aynı zamanda çıkacak olan dünya savaşlarının erişimini kolaylaştırıp, bundan sonraki her savaşın şiddetini arttırdı.

16. Penisilin

1928’de İskoç bilim adamı Alexander Fleming tarafından keşfedilen bu ilaç, bulaşıcı bakteriyel hastalıkları tedavi etme olanağı sağladı. Antibiyotik çağını başlattı.

17. Roketler

İlk roketlerin icat edilmesi Antik Çin’e dayanır. Modern roketler ise insanlığa 20.yüzyılın katkısıdır. Roketler askeri olanakların gelişiminde ve insanoğlunun uzayı keşfinde önemli bir rol oynamıştır.

18. Nükleer Füzyon

Atomları bölerek muazzam miktarda enerji ortaya çıkaran bu süreç, nükleer reaktörlerin ve atom bombalarının yaratılmasına yol açtı. Bir dizi önde gelen (çoğunlukla Nobel ödüllü) 20. yüzyıl bilim adamları bu buluşu doruk noktasına taşıdı. Ancak nükleer füzyonun spesifik keşfi genellikle Lise Meitner ve Otto Frisch gibi Avusturyalılarla çalışan Otto Hahn ve Fritz Stassmann gibi Almanlara atfedilmiştir.

Avusturalyalı nükleer fizikçi Lise Meitner (1878- 1968) Alman kimyager Otto Hahn (1879- 1968)’ı 80. yaş gününde kutluyor. Gottingen, Almanya, 8 Mart 1959. İkili, nükleer füzyonun icadına imkân sağlayan radyoaktivite çalışmalarında 30 yıl beraber çalıştı.

(Fotoğraf Keystone/Hulton Arşivi/Getty Images)

19. Yarı İletkenler

Yarı iletkenlik sağlayan maddeler elektronik cihazların ve içinde bulunduğumuz modern Dijital Çağın temelini oluştururlar. Çoğunlukla silikondan yapılmış olan yarı-iletken cihazlar, bugünün önde gelen bilişim şirketlerine ev sahipliği yapan “Silikon Vadisi”ne adını vermiştir. Yarı iletken malzeme içeren ilk cihaz 1947’de Bell Laboratuvarı’nda Walter Brattain ve William Shockley’ye John Bardeen tarafından tanıtıldı.

20. Kişisel Bilgisayar

1970’lerde icat edilen kişisel bilgisayarlar insan becerilerini büyük ölçüde genişletti. Günümüzde elimizdeki akıllı telefonlar gittikçe güçlenip birer kişisel bilgisayara dönüşürken, en eski kişisel bilgisayarlardan biri olan Altair, 1974’te MITS tarafından posta siparişi veren bir bilgisayar seti aracılığıyla tanıtıldı. Bu sistemle Apple, Microsoft ve IBM gibi şirketler kişisel bilgisayarları yeniden tanımladılar. Günümüzdeki kişisel bilgisayar teknolojisi o dönemlerden beri yuvarlanarak gelen bir kartopunun etkisiyle yoluna çığ olarak devam etmektedir.

21. (BONUS) İnternet – Dünya çapındaki (Bu makaleyi bulmak için kullandığınız) bilgisayar ağı 1960’lardan beri gelişmeye devam ediyor. Önceleri ABD Savunma Bakanlığı ARPANET şeklinde askeri enformasyon ve bilgi işlem aktarımı amacıyla oluşan, bugün bildiğimiz haliyle İnternet; zamanla daha modern bir buluş haline gelmiştir. 1990’larda Tim Berners-Lee tarafından yaratılan World Wide Web (www) iletişim, ticaret, eğlence, siyaset ve aklınıza gelebilecek her şeyi dönüştürmüştür.

Editör / Yazar: O. Can CANİKLİ

Kaynak: https://bigthink.com/paul-ratner/top-20-greatest-inventions-of-all-time

Makaleye Oy Ver!

0 points
Upvote Downvote

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Antik Deniz Yaratığı ‘Cthulhu’ fosili Yeniden Keşfedildi

İnanılmaz Hayvan Duyuları