Zihin Bizi Halüsinasyonlara Karşı Nasıl Koruyor?

300 yıldan daha uzun bir süre önce filozof René Descartes tarafından oldukça rahatsız edici bir soru soruldu. Eğer duyularımıza her zaman güvenemezsek, yanılsamayı gerçekten nasıl ayırabiliriz? Yeni bir araştırma beynin bunu yapabildiğini ortaya koydu. Araştırmaya göre beyin sürekli olarak geçmişle ilgilenerek, geçmişteki beklentileri ve inançları sorgulayarak gerçekliği tespit ediyor. Beyindeki bu dahili olgunun denetiminde meydana gelen başarısızlık hali ise halüsinasyonların oluşmasına sebebiyet veriyor.
Halüsinasyon-gormek
Elde edilen bu bulgu sayesinde şizofreni ve diğer psikiyatrik bozukluklara dair tedavi geliştirmek söz konusu olabilir.Yapılan araştırmayla halüsinasyonlar üreten beyin bölgesinin belirlenebilmesine yönelik önemli bir adım da atılmış oldu. Araştırmayı yürüten bilim insanları, insanın dünyayı gördüğü ve duyduğu gibi algılamadığını belirtiyor. Yale Üniversitesi’nde 1890 yılında yapılan bir deneyde araştırmacılar gönüllülere arka arkaya bir sesle eşleşen görüntü gösterdi. Bilim insanları bu sesi çalmayı bıraktıkları vakit görüntü ortaya çıktığında da katılımcılar sesi duyuyordu. Günlük yaşamda da benzer bir işitsel varsayım oluşuyor.
Zihin-koruma
Yale psikiyatrlarından Philip Corlett konuya ilişkin beynin varsayımları, beynin aldığı duyusal kanıtlara kıyasla dünyaya ilişkin beklentiler ve inançlara daha fazla ağırlık verildiğinde ortaya çıktığına değiniyor. Bu fikri test edebilmek için 1890 yılında yapılan deneyin bir başka versiyonu dört farklı gruba Yale bilim insanları tarafından uygulandı. Sağlıklı insanlar ve psikozlu kişiler sesleri duymazken, şizofreni hastaları (psikoz alt tipi) ve kendisini medyum olarak tanımlayan kişiler düzenli olarak sesleri duyuyor ama bu sesleri rahatsız edici bulmuyorlar.

Araştırma esnasında tüm deneklere 1 kilohertz, 1 saniyelik ton ile bir dama tahtası resminin gösterilmesi sağlandı. Ekip tarafından tonun yoğunluğu değiştirildi ve bazı durumlarda tamamıyla ayarlandığı vakit, katılımcılarından sesi duyduklarında bir düğmeye basmaları, güveni göstermeleri için bakıyı arttırmaları veya azaltmaları istendi. Katılımcılar bu seçimleri yaparken manyetik rezonans cihazıyla beyin faaliyetleri izlendi.
Ekip tarafından sesleri duyan kişilerin inanç oranlarının yüksek olduğu ya tam manasıyla şizofren oldukları ya da kendilerini medyum saydıklarını tespit etti. Bu kişiler var olmayan sesleri duyuyorlardı. Kendisini medyum olarak tanımlayan kişilerin ve şizofreni hastalarının gerçeği takip etmekten sorumlu beyin bölgelerinde anormal nöronal aktivite belirlendi.
Kaynak: http://www.sciencemag.org/news/2017/08/how-your-mind-protects-you-against-hallucinations